ท้องถิ่นบ้านเฮา, เรื่องเด่น

เปิดรายงานทางการ! กรมทรัพยากรธรณีประกาศค้นพบ “นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส” ไดโนเสาร์สายพันธุ์ใหม่ ใหญ่ที่สุดในอาเซียน

Key Points

  • แถลงการณ์ระดับชาติ: กรมทรัพยากรธรณีร่วมกับทีมนักวิจัย ยืนยันการค้นพบ “นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส” ไดโนเสาร์กินพืชคอยาวสายพันธุ์ใหม่ของโลก และเป็นไดโนเสาร์ลำดับที่ 14 ของประเทศไทยที่ได้รับการตั้งชื่ออย่างเป็นทางการ
  • ทำลายสถิติขนาดตัว: เป็นไดโนเสาร์กลุ่มไททาโนซอริฟอร์มที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ด้วยขนาดลำตัวยาว 27-30 เมตร และน้ำหนักกว่า 26 ตัน
  • การบูรณาการของรัฐและชุมชน: การขุดค้นเริ่มต้นจากการแจ้งเหตุของประชาชน นำไปสู่การดำเนินการตาม พ.ร.บ. คุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ. 2551 และพัฒนาพื้นที่เป็นอุทยานธรณี

วงการบรรพชีวินวิทยาและธรณีวิทยาของไทยได้รับการบันทึกหน้าประวัติศาสตร์ใหม่อีกครั้ง เมื่อ กรมทรัพยากรธรณี และ ศูนย์วิจัยและการศึกษาบรรพชีวินวิทยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ได้เปิดเผยผลการศึกษาวิจัยและตั้งชื่อซากดึกดำบรรพ์ไดโนเสาร์คอยาวชนิดใหม่ของโลกอย่างเป็นทางการ ในชื่อ “นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส” (Nagatitan chaiyaphumensis)นับเป็นการตอกย้ำความอุดมสมบูรณ์ของแผ่นดินไทยในยุคดึกดำบรรพ์ และเป็นไดโนเสาร์สัญชาติไทยลำดับที่ 14 จากทำเนียบของพิพิธภัณฑ์ไดโนเสาร์

ข้อมูลทางวิชาการ: ที่มาของชื่อและขนาดตัว

ชื่อ “นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส” ถูกตั้งขึ้นตามหลักอนุกรมวิธาน โดยคำว่า “นาคา” หมายถึง พญานาคในคติความเชื่อไทย ส่วน “ไททัน” หมายถึง ยักษ์ในตำนานกรีก สื่อถึงไดโนเสาร์คอยาวขนาดมหึมา และ “ชัยภูมิเอนซิส” ตั้งชื่อตามแหล่งค้นพบคือจังหวัดชัยภูมิ

ข้อมูลจากทีมวิจัยระบุว่า ไดโนเสาร์ชนิดนี้เคยมีชีวิตอยู่ในยุคครีเทเชียสตอนต้น หรือประมาณ 100–115 ล้านปีก่อน ความน่าทึ่งที่สุดคือสถิติขนาดตัว จากการประเมินและสกัดตัวหินออกจากชิ้นส่วนกระดูกกว่า 20 ชิ้นที่ขุดพบ (อาทิ กระดูกสันหลัง, กระดูกเชิงกราน) โดยเฉพาะกระดูกขาหน้าขวาท่อนบนที่มีความยาวถึง 178 เซนติเมตร ซึ่งถือว่าใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยพบ นักวิทยาศาสตร์จึงประเมินว่า นาคาไททัน มีความยาวจากหัวจรดหางถึง 27-30 เมตร และมีน้ำหนักตัวมากกว่า 26 ตัน ทำให้มันครองสถิติไดโนเสาร์ที่ใหญ่ที่สุดในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ขั้นตอนตามกฎหมาย สู่การขุดค้นระดับชาติ

การดำเนินการครั้งนี้เริ่มต้นขึ้นอย่างถูกต้องตามขั้นตอนของรัฐในปี พ.ศ. 2559 โดยนายถนอม หลวงนันท์ ชาวบ้านในพื้นที่บ้านพนังเสื่อ อำเภอหนองบัวระเหว จังหวัดชัยภูมิ ได้สังเกตเห็นก้อนหินรูปร่างคล้ายกระดูกสัตว์ขนาดใหญ่บริเวณสระน้ำ และได้ทำการแจ้งให้ทางหน่วยงานรับทราบ

ต่อมากรมทรัพยากรธรณี ได้อาศัยอำนาจตาม พระราชบัญญัติคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ. 2551 เข้าตรวจสอบพื้นที่ทันที นำโดยทีมกองคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ และสำนักงานทรัพยากรธรณี เขต 2 การสำรวจและขุดค้นกินเวลายาวนานหลายปี รวมถึงมีการพัฒนาแหล่งค้นพบให้กลายเป็น “แหล่งเรียนรู้ไดโนเสาร์บ้านพนังเสื่อ” ภายใต้เครือข่ายอุทยานธรณีชัยภูมิ

“นาคาไททัน” และ “ภูเวียงโกซอรัส”: บทวิเคราะห์โครงสร้างระบบนิเวศ

ในฐานข้อมูลของกรมทรัพยากรธรณี ประเทศไทยเคยมีการค้นพบไดโนเสาร์กินพืชคอยาว (กลุ่มซอโรพอด) ที่สำคัญมาก่อนหน้าแล้ว อย่างเช่น “ภูเวียงโกซอรัส สิรินธรเน” (Phuwiangosaurus sirindhornae) การปรากฏตัวของ “นาคาไททัน” ที่มีขนาดใหญ่กว่ามาก จึงสะท้อนให้เห็นถึงความหลากหลายทางวิวัฒนาการและสายพันธุ์ในภูมิภาค ทั้งสองสายพันธุ์แม้อยู่ในกลุ่มที่คล้ายคลึงกัน แต่ความแตกต่างด้านขนาดและชั้นหินที่ค้นพบ ช่วยให้นักธรณีวิทยาและนักบรรพชีวินวิทยาสามารถจำลองภาพระบบนิเวศ ความอุดมสมบูรณ์ และการปรับตัวของสิ่งมีชีวิตในยุคครีเทเชียสบนแผ่นดินอีสานได้อย่างสมบูรณ์แบบยิ่งขึ้น

เชิงอรรถและแหล่งอ้างอิงทางการ

แสดงความคิดเห็น